Yazı Detayı
29 Ekim 2020 - Perşembe 14:39
 
Küresel para sisteminin Dijital Yuan sınavı..
Abdullah Ayan
abdullahayan@gmail.com
 
 

Önceki makalede Dijital Çin Yuan' ı ile başlayacak yeni devrimin önemine değinirken, ileride tarihin 2020' yi iki olayla anacağını, koronavirüs yanında DY' nın bugün işleyen tüm küresel finans sistemini baştan aşağı değiştireceğine ilişkin varsayımlara değinmiştim.

 

1944' ten beri dolara dayalı ödemeler sistemi gerçekten değişebilir mi?

 

Çin böylesine bir küresel devrimi gerçekleştirebilir mi?

 

Soruların yanıtı oldukça kapsamlı değerlendirmeler yapılmasını gerektiriyor. Ancak şu kadarını öncelikle söylemek mümkün: Çin Halk Bankası (ülkenin Merkez Bankası işlevini üstlenen kurumu) eliyle sürülmeye başlanacak DY' nın nasıl kullanılacağı, küresel piyasalarda kabul görmesine ve değiş tokuşta kullanılmasına bağlı..

 

Kısaca ülkede kullanılması elbette çok ciddi bir adım ama asıl küresel paradigma değişikliği yaratması için alması gereken hayli zorlu süreçlerden geçmesi gerekiyor.

 

Çin böylesi bir değişim potansiyeli taşıyan en güçlü aday hatta lider ülke olarak öne çıkıyor..

 

Sebebi de Çin, artık dünyanın en büyük ihracatçısı ve ABD' nin doları silah olarak kullanmasının yarattığı küresel sorunlar yanında verdiği dış ticaret açığı, sınırsız banknot basma operasyonlarının artık sonuna gelinmiş olması..

 

Örneğin ABD son yıllarda artık kaya gazı sayesinde enerjideki dış bağımlılığını azaltmış olsa da, tüm petrole dayalı gereksinimini, körfez ülkelerinin alacak hanesine yazdığı trilyon dolarlara yaklaşan kağıt üzerinde kalmış dolarlarla karşılıyor..

 

Ve o borçları yıllardır aynı ülkelerin savunmasına katkı yapacağı iddiasıyla silah, savunma sistemleri ve savaş uçaklarıyla ödüyor. Kısaca "ver petrolü al silahı" formülü işlemekte..

 

Oyuna karşı çıkanların başına son 70 yıldır neler geldiğini yinelemeye gerek yok.

 

1951' de demokratik seçimle İran' ın başına gelen Muhammed Musaddık' ın ülke petrolünü İngiltere ve ABD' ye peşkeş çekmeme girişimleri ve 1952' de uğranılan petrol ambargosu ardından 1953' te CIA operasyonuyla devrilmesi..

 

1980' de Şili, Arjantin başta neredeyse tüm Güney Amerika ülkelerini figüran darbecilerle yönetme girişiminin altında da zengin yer altı kaynaklarına el koyma girişimleri yatıyordu..

 

Çok gerilere gitmeye de gerek yok..

 

Saddam ve Kaddafi' nin üzerinde oturdukları petrol denizini farklı alternatiflerle değerlendirme çabalarının bedelini sadece kendileri değil Ortadoğu' da ortaya çıkan kaosun göbeğinde yer alan iki ülke halen ödemekte..

 

1952' de ambargoyla tanışan İran, bugün de farklı gerekçelerle ama temelde aynı nedenlerle ambargoya muhatap olmakta..

 

Çin' in atmaya hazırlandığı adım, daha iddialı ifadeyle tüm dünyayı etkileyecek dijital paranın piyasaya sürülmesiyle başlayacak devrimsel paradigma değişikliği işte böylesi koşullarda gelecek..

 

DY elbette ve öncelikle yerel anlamda Yuan banknotunun yerini almaya başlayacak. Bu Çin' i yöneten tek parti iktidarının da finans sistemini kontrol etmesi bakımından tercih edeceği bir model..

 

Herkesin tüm harcamalarını online olarak anında görmek, onun bu parayı nereden elde ettiği, vergisini verip vermediği, kara para olarak nitelendirilen kaynaklardan sağlanıp sağlanmadığı gibi soruların yanıtlarını bulmak, kısaca paranın izini sürmek bakımından devlet mekanizmasına inanılmaz olanaklar sunacak..

 

Bu yeni dönemin görünen yüzlerinden biri..

 

İşin bir de küresel yansımaları olacak kaçınılmaz biçimde…

 

Örneği yine İran' dan ve yıllardır yırtmaya çalıştığı ambargo üzerinden vermeye çalışayım:

 

İran' ın ambargo döneminde de en büyük petrol alıcısı açık ara Çin..

 

2017' de 55 milyar dolar olan ve 2018'de 40 milyar dolara gerileyen toplam İran petrol ihracatının yaklaşık dörtte birini Çin almakta…

 

İşte bu yaklaşık 10 milyar dolarlık petrol karşılığı ödemenin bundan böyle DY ile yapıldığını varsayalım..

 

Bugüne kadar ABD' nin kurduğu küresel finans sistemi gereği İran Çin' den ihtiyacı olan ürünler dışında kalan alacağıyla Avrupa' dan yapacağı her türlü ithalatta dolar kullanıyordu. (Yuan bile alsa bunu uluslar arası piyasalarda dolara veya Euro' ya çevirmek zorundaydı.)

 

Oysa önümüzdeki günlerde sattığı petrol karşılığı alacağını DY ile tahsil ettiği takdirde ABD yaptırımlarını aşma konusunda yepyeni bir pencere açılmış olacak..

 

DY sonuçta Çin otoritesi dışında kontrolü olanaksız bir para birimi ve İran bu sanal parayla Çin' den veya Çin ile ticaret yapan her ülkeye ödeme yapabilir..

 

Dünyanın en büyük tedarikçisi ve dış ticaret fazlası veren ihracatçısından söz ediyoruz sonuçta…

 

Trump dönemi ABD' sinin, yaklaşmakta olan tehlikeye karşı bulabildiği tek çözüm; yüksek gümrük duvarları, kimi müeyyidelerle Çin'i yavaşlatmaya çalışmak..

 

Bunu dolar silahını kullanarak bir nebze yapması olanaklıydı..

 

Oysa DY ile yeni küresel para sistemi, bir başka ifadeyle oyun bambaşka bir masada kurulacak..

 

O masadaki hamleleri, yeniden kurulmakta olan dünya düzeninin güçlü oyuncularının liderliğine soyunan Çin' in yeni stratejilerini dikkatle izlemek gerekiyor..

 

Pandemi sonrası yepyeni bir dünyayla karşılaşacağımız herkesin öngördüğü, tahmin etmekte zorlanmadığı bir gerçek..

 

Tam olarak ön görülmeyen ise bu yeni dünyada Çin' in üstleneceği rol..

 

Madalyonun iki yüzü var burada da..

 

DY ile ABD' ye ve kağıt dolara karşı dijital parasıyla çok ciddi bir o kadar iddialı aktör çıkacak dünya sahnesine..

 

Ama Çin gibi bir oyuncunun dijital parayla tüm dünyaya yönelik nasıl bir kontrol mekanizması kuracağı, tüm ipleri eline alıp almayacağı yanıtlanması gereken en önemli soru olarak duracak karşımızda..

 

Hep birlikte Dijital Yuan' ı ve bilişim çağının öncülerinden Çin' i çok daha dikkatli izlememiz gereken bir dönem başlıyor..(Mersin Times)

 

 

 

 
Etiketler: Küresel, para, sisteminin, Dijital, Yuan, sınavı..,
Yorumlar
Diğer Yazılar
Çukurova Havalimanı.. Yaşananlar, yaşanacaklar..
Bahtı kara Havaalanı, bahtı kara Mersin…
İkili sirkülasyon modeli Çin' i nereye, nasıl taşıyacak?
Yol ayrımındaki Erdoğan eksen değiştirebilir mi?
Çin' in orta gelir tuzağından çıkma çabası dünyayı nasıl etkileyecek?
Veriler ışığında Çin' in başarı öyküsü..
Çin' in yeni 5 yıllık planı ve 2035 hedefi…
Rüyalarda kalan bir Karaduvar-Kazanlı hayal projesi…
Dijital para devrimi ve Çin…
Doların tahtını dijital devrim yıkacak…
Çin öncesi küresel para sistemi...
Dolara dayalı küresel sistem çöküyor mu? ...
Dijital devrimin yeni öncüsü Çin…
Maruni Kilisesi' nin başına gelenler…
Mersin' in sembollerinden Taş Bina gerçekte kimin?
Rum ve Arap Ortodoks Kiliselerinin başına gelenler…
Kurtuluş = Çankaya okulu gerçekte kimin?
Mersin' in tarihi mektep binaları kimin?
Mersin' deki aile mücevherleri gerçekte kimin?
Hatıralarımızın mabedi okullarımıza kıymayın efendiler…
Mersin BŞ Belediyesi gayrimenkullerini İmar İnşaat Şirketine neden devreder?
Mersin Metro ihalesi; güzergah ve kamulaştırma sorunları…
Metro projesi yeniden ihaleye çıkarken…
Fındıkpınarı petrolüyle ilgili saha araştırmaları…
Fındıkpınarı yolunda bulunan petrolün öyküsü…
Mersin ve tarih boyunca petrol…
Kent merkezinin canlandırılması- 4
Kent merkezinin canlandırılması … 3- (Müftü Deresi' nin önemi)
Kent merkezinin canlandırılması … -2- (eski Mersin' in tozunu almak..)
Mersin kent merkezinin canlandırılması, bütüncül plan gereksinimi…
Pandemi ışığında yeni kentleşme modelleri ve Mersin..
Pandemi konusunda yeni gelişmeler, yeni normal..
Salgınlar kentleri de değiştirecek…
Salgınlar kentleri değiştirdi, yine değiştirecek...
Atatürk Parkı' na kıymayın… -2- (Otopark projesi ve riskleri)
Atatürk Parkı' na kıymayın -1
Mersin' in Barselona' dan çıkaracağı dersler.. -2
Mersin' in Barselona' dan çıkaracağı dersler.. -1-
Telafisi imkansız küresel işsizlik dalgasına karşı evrensel çözümler..
Dünyada gelir desteği modellemeleri…
Otları yok ederken, insanları öldüren ilaç
Barselona' dan derslerle Eski Mersin' i canlandırmak..
Tozunu alabilirsek Bit pazarı' na nur yağacak…
Çeşmeli-Taşucu otoyolu, Mersin' in umutları Kaf dağının ardında…
Akaryakıt çiftlikleri ortasında, petrokimya tesisine nazır TOKİ evleri..
Yeni Zelanda örneği üzerinden 'yeni normal'
Mersin' in toplu taşıma sorunu, Metrobüs çözümü...
Yeni normal, yeni yargı
Pandemi sonrası adalet, hukuk, yargı
Mersin'i denizle barıştıracak küçük dokunuşlar..
Evrensel salgın, evrensel korkular…
Küresel Salgın, Belirsizlik çağı…
Koronavirüsten turizm nasıl etkilenecek?
Hiçbir şey eskisi gibi olmayacak -10
Sosyalleşme yerini sosyal mesafeye bırakırken etkilenecek sektörler..
Hiçbir şey eskisi gibi olmayacak -8
Fiziki çalışma yaşamı sanal ortama taşınırken..
Yoksullara ekmek dağıtmak kavga konusu yapılmamalı…
Hiçbir şey eskisi gibi olmayacak -6
Hiçbir şey eskisi gibi olmayacak -5
Yazı-yorum (Sokağa çıkma yasağında doğrular, yanlışlar)
Artık hiçbir şey eskisi gibi olmayacak… (2)
Dünyada artık hiçbir şey eskisi gibi olmayacak..(1)
Kent merkezini canlandırmaya niyetlenenleri bekleyen zor sınav...
Mersin kent merkezini canlandırmanın olmazsa olmaz koşulu…
Mersin metro ihalesi; Konsept değişmedikçe, yeni iptaller kaçınılmaz..
Mersin metrosu.. Son gelişmeler ne anlatıyor?..
2020 yatırım programından Mersin' e düşenler.. Ankara Mersin' e nasıl bakıyor?
Balık şenliklerinden kimyasal tesis girişimlerine, yol ayrımındaki Karaduvar…
Mersin HRS (Metro) projesinin kredi takvimi, borcun tasfiye süreci nasıl işleyecek?
Mersin metrosu kaç paraya çıkacak?
Mersin Metrosu ve finansman sorunu…
Metro projesinde çevresel sorular, sorunlar..
Çok ortaklı şirketler ve Mersin -4- (Mersin Oteli inşaatı ihaleye çıkarılıyor)
Çok ortaklı şirketler ve Mersinin turizm macerası -3- (Ticaret Sarayı projesi)
Mersin' in turizm macerası -1- (yolunu arayan kent)
2020.. Yeni on yılın eşiğinde…
ABD' de Başkanlık seçimleri, yapay zekaların savaşı...
Yapay zeka ve etik.. Siyaseti daha da kirleten yapay zeka yöntemleri
Yapay zeka ve etik kuralları ..veri analiziyle seçim kazanmak
Yeni dinamikler ışığında bilgi çağını okumak…
Yereli güçlendirelim diye yola çıkanların vardığı yer; Kentteki bahçeyi bile merkezi idarenin üstlendiği ülke!..
Konteyner Terminal Limanı beklerken Millet Bahçesi ile yetinmek..(yazı dizisi 6.bölüm)
Mersin Konteyner Limanı, kaybolan yıllar..(yazı dizisi 5. bölüm)
Ana terminal limandan 470 metrelik rıhtıma savrulan proje…
Yatırım programları ve kaybolan Mersin konteyner liman projesi.. (2)
Yatırım programları ve kaybolan Mersin konteyner liman projesi.. (1)
AK Parti döneminde Mersin' in gelir gider tablosu-Projelerin başına gelenler..
Aratos' un mezarı, Mersin' in önüne gelen tarihi şan...
Aratos' u mezarıyla yeniden keşfetmenin önemi…
Mersin' in terminal liman hayalini çalacak tehlike kapıda..
Metro yatırımının siyasi riskleri..
Metro kararı siyasi bir tercih midir?
Mersin marina; yatlara niyet, rantiyeye kısmet…
Liman sahasının imara açılma girişimi şimdilik püskürtüldü..
Raylı sistemden metroya, maliyet hesapları…
Mersin raylı sistemi kaç yolcu taşıyacak?
Menderes' in Askeri kışlayı turizme kazandırma çabaları…
Taşucu' nun geleceği adına, Mersin Büyükşehir Meclisine düşen tarihi görev..
Mersin' deki Askeri Kışlanın Oyak arazisine dönüşüm öyküsü
Kışla arazisini kapsamayan Millet Bahçesi.. Ayağı eksik proje..
Taşucu' nda tersaneciler mi, çevreciler mi kazanacak?
Taşucu tersaneye mi, çevreci turizme mi kucak açacak?
Raylı sistemde bir nal tamam geriye 'üç nal, bir at' bulmamız kaldı..
Vaatler ve gerçekler.. Bir Havalimanı hikayesi -4-
Vaatler ve gerçekler: Bir Çukurova Havalimanı hikâyesi -3-
Vaatler ve gerçekler.. Bir Çukurova Havalimanı hikâyesi -2-
Vaatler ve Gerçekler: Bir Çukurova Havalimanı hikâyesi…
Katılımcı demokrasiyi hayata geçirmek..
Çeşmeli-Taşucu otoyolu.. Mersin' in ihmal edilmişliği üzerine bir yılan hikâyesi…
Vaatler ve gerçekler… Mersin aktardığı vergiye karşı Ankara' dan ne alıyor?
Veriler ışığında Mersin metrosunun finans yükü, yapılabilirliği…
Raylı sistem mi, metro mu tartışmasının göz ardı ettiği gerçekler..
Hafif raylı sistem mi, metro mu? Toplu taşımada kafa ve kavram karışıklığı..
CHP' nin saydamlık manifestosu, Mersin' de ticari sır duvarına takıldı…
Manifestodaki şeffaflık, pratikteki 'sır'..
Uyumayan şehirler, ölüm uykusundaki Mersin'i uyandırmak için ne yapmalı?…
Uyumayan şehirler…
Mersinli bu kadar mı saf?…
Akkuyu Akdeniz' i daha da ısıtacak…
Mersin'i refaha ulaştıracak kontayner terminal projesi buharlaşırken..
Mersin Büyükşehir belediyesinin borçları, Meclisin denetim ısrarı…
Katılımcılık, sivil toplum, Kent Konseyi…
23 Haziran sonrası.. Nereye doğru?…
'Sahili temizlemeyin, ileride Millet bahçesi yapacağız' diyen akıl…
Bir helikopter hikayesi, Mersin' i bekleyen fatura…
Şeffaflık, hesap verebilirlik sözde olmaz, özde olur…
Erdoğan' ın kaybı sürüyor, İmamoğlu kazanacak…
Çamlıbel Deniz Parkı yeniden açılırken…
Huawei batı blokuna giren Truva atı mı?
ABD- Çin ticaret kavgası, Huawei meydan savaşına döner mi?
Çin-ABD ticaret savaşı, nereye doğru?
Küreselleşmede değişen dinamikler, ABD- Çin Ticaret Savaşı..
Kent konseyleri ne yapmalı, ne yapmamalı?
Kent Konseylerinin kente yük olma halleri…
Belediyeler ve ufak tefek dokunuşlar (kent içinde mavi bayraklı plajlar)…
Mersin' in ayağına gelen altın fırsat: Millet Bahçesi yapımının durdurulması…
Mersin Büyükşehir borç batağında…
Metro balon çıktı, onay hafif raylı sistem projesine verildi…
89 gibi başladı, 94 gibi bitmesin… (2)
Siyasetin bu iklimi, bu diliyle nereye doğru?
Mersin' i yeniden metro masallarıyla avutmayın…
Son yerel seçimler, metropolleri kaybeden AK Parti' nin büyük düşüşü…
31 Mart seçimleri ve değişen siyaset iklimi…
Yerelde katılımcı yönetim ve bütçe…
Kim kazandı, kim kaybetti?
89 gibi başladı, 94 gibi bitmesin…
Sandığa giderken..
Yeni Büyükşehir Başkanını bekleyen tablo ve Haciz gelen Belediye…
Projeler iyi de, para nerede?
Kapatılmayan kanalın, Hediye' nin kahreden öyküsü…
Teknoloji ve gazetecilik…
Mersini bekleyen fırsatlar, uyutulan projeler…
Mersin yeni Marmara olur mu?
Çin ve mütevazi bir köy öyküsü…
Çinli kahvecinin 'gerilla savaşı' …
Küresel kahveci Starbucks Çin' de…
Mersin uyutulurken, Gaziantep raylı sistemi nasıl hayata geçirdi?
Mersin' in kent içi ulaşım modeli arayışları, Gaziantep'in raylı sistem başarısı…
Yerel seçimler, Mersin' deki kaos ve olası sonuçları…
Kışla arazisi ve Müftü Deresini kapsamayan Millet Bahçesi topal projedir…
Nasıl bir Başkanlık, nasıl bir Başkan!..
Yerel seçimler; Akdeniz' de kim ne yapar?
Adayları kim belirler? Yerel demokrasinin neresindeyiz?
2010'dan bugüne küresel marka trendleri ve değişen paradigma…
2010' dan bugüne Dünyanın en değerli markaları…(ABD'den Çin'e kayan eksen)
Dünyanın en değerli markaları…
Mersin' in yaşadığı en büyük afet…
Yerel seçimlere doğru Mersin.. (Vahap Seçer' li CHP' nin durumu)
Yerel seçimlere doğru Mersin… (AKP-MHP ittifakı, Tuna' nın şansı)
2019' a girerken Mersin' in yatırım envanterine bakış…
Fadime Taner hocamın anısına...
Çukurova Havalimanı bir alandan ibaret değil ki..
Enerjide merkezileşmeye karşı yerelleşme...
Küreselleşme sevdasından küreselleşme karşıtlığına…
Ulus devletleri besleyen finans kapitalin yeni evresi…
CHP, Mersin Büyükşehir' i nasıl kazanır?
Mersin' de Büyükşehir tablosu şimdiden netleşirken…
Mersin'i kurtaracak (!) yatırım geliyor…
Şeffaflık masalı ve gerçekler..
Nasıl bir Başkanlık, nasıl bir Başkan!..
MESBAŞ Sayıştay raporu; bir kuzudan kırk post çıkarma halleri…
Mersin' de yerel seçim beş parti arasında mı geçecek?
Hükümet Konağı sadece konak değildi ki…
Enflasyon belası, sorunun temeli…
Sanırım o şansımız da yok artık…
AK Parti-MHP yerel ittifakı Mersin özelinde neden tıkandı?
AK Parti-MHP ittifakını Mersin düğümü bitirecek…
Mersin' in bölgesel dengeleri, yerel ittifak denklemleri …
Mersin özelinde yerel ittifaklar…
Bahçeli' nin yerel seçim hamleleri…
İttifak hikayeleri, geçmiş deneyimler…
İyi Parti' nin Mersin Büyükşehir' i alma iddiası…
CHP' nin Yerel ittifak denklemleri ve Mersin…
Yerel seçimlere doğru Mersin.. (Kocamaz faktörü ve MHP)
Yerel seçime doğru Mersin ve CHP…
Yerel seçimler öncesi Mersin (AKP- MHP cephesi)…
Yerel seçimlere doğru Mersin…
Zindanlardan devlet başkanlığına, vatan hainliğinden Nobel barış ödülüne…
Krizi fırsata çeviren ülke…
Güney Kore, krizlerden dersler çıkarmak…
Amazon' un önlenemez yükselişi…
Trump- Bezos kavgası… Amazon üzerinden Washington Post' u çökertme girişimleri…
Telgraftan Twitter' e değişen dünya..
CHP' nin vakitsiz yeni yol arayışları…
Çevre düşmanı projelere karşı, yerel demokrasinin önemi…
Küreselleşmeye karşı yerelleşme…
Pompeipolis' in, Soli' nin dinmeyen feryadı…
24 Haziran seçimleri… Kim kazandı, kim kaybetti?
Erdoğan kaybediyor…
Çeşitli özel ve kamu hastaneleriyle şehir Hastanelerinin maliyet karşılaştırması…
Nicelikten niteliğe doğru yargı ve adalet…
Yeni seçimler, eski yöntemler…
Partiler de ölür…
Dünden bugüne Akkuyu nükleer projesi…
Ulusal Gazeteler
Yazarlar
Bizim Gazete
Alıntı Yazarlar
Anketler
Yeni haber sitemizi nasıl buldunuz ?
Anketler
Sitemizin çalışmalarını nasıl buldunuz ?
Puan Durumu
Takımlar
P
Av
M
B
G
O
1
Alanyaspor
20
0
0
2
6
8
2
Galatasaray
20
0
2
2
6
10
3
Fenerbahçe
20
0
1
2
6
9
4
Gaziantep FK
15
0
1
6
3
10
5
Başakşehir FK
14
0
4
2
4
10
6
Beşiktaş
13
0
3
1
4
8
7
Fatih Karagümrük
13
0
2
4
3
9
8
Trabzonspor
12
0
4
3
3
10
9
Hatayspor
12
0
1
3
3
7
10
Yeni Malatyaspor
12
0
3
3
3
9
11
Çaykur Rizespor
12
0
3
3
3
9
12
Kasımpaşa
12
0
3
3
3
9
13
Konyaspor
12
0
2
3
3
8
14
Göztepe
11
0
1
5
2
8
15
Antalyaspor
9
0
4
3
2
9
16
Sivasspor
9
0
3
3
2
8
17
BB Erzurumspor
8
0
4
2
2
8
18
Kayserispor
7
0
5
1
2
8
19
Denizlispor
6
0
5
3
1
9
20
Gençlerbirliği
5
0
5
2
1
8
21
MKE Ankaragücü
2
0
6
2
0
8
Özlü Sözler
Verilen emaneti yerine getirmek, en üstün doğruluktur.


HZ.EBUBEKİR (R.A)
Bir Hadis
İnsanlara merhamet etmeyene Allah merhamet etmez.


Nöbetçi Eczane


Nöbetçi eczanlerle ilgili detaylı bilgi için lütfen tıklayın.

Arşiv
Modül 1

Bu modül kullanıcı tarafından yönetilir, ister kod girilir ister iframe ile içerik çekilir. Toplamda kullanıcı 5 modül ekleme hakkına sahiptir, bu modül dahil tüm sağdaki modüller manuel olarak sıralanabilir.

Haber Yazılımı